Tadımda yoğunluk neyi anlatır
Aroma yoğunluğu, bir tütünün notalarının ne ölçüde baskın algılandığını anlatan bir kavramdır; nota çeşitliliğiyle karıştırılmamalıdır. Değerlendirmeye yakmadan başlamak işinizi kolaylaştırır, çünkü kuru yaprağın ham kokusu size bir başlangıç ölçüsü verir özellikle tadıma yeni başlayanların gözden kaçırdığı bir noktadır. Bu aşamada alüminyum tüplü kutu gibi tüple korunan bir kutu ve tadımda no. 2 torpedo gibi tekli bir çubuk karşılaştırılabilir. Yakılmamış çubuğu çekerken damakta beliren tat ne kadar net ise aroma gücü o kadar yüksek sayılır ve bu küçük alışkanlık bütün notları daha sağlam bir zemine dayandırır. Sonucu o anda yazmak iyi olur, zira hafıza kısa sürede kaybolur. Aynı çubuğu iki kez koklamak hatayı önler zira gürültülü yerlerde hafif notalar çabucak kaçırılır. Yoğunluk tek başına kalite göstergesi değildir; yalnızca gücü gösterir. Kısacası ilk denemede acele etmemek ve ölçütleri önceden belirlemek en doğru yol sayılır. Kriter netleşince her puro aynı terazide tartılır böylece notlar birbirini destekler. Tadım sırasında telefon uzakta kalırsa dikkat güçlenir.
İlk üçte bir bölümden sonuna aroma yolculuğu
Bir sigarillonun aroması yanış boyunca değişir; bu yüzden yoğunluğu tek bir çekişle ölçmek doğru olmaz ayrıca baştan acele edip sonuç çıkarmak sık görülen bir hatadır. Başlangıç bölümde koku genellikle yumuşak ama temiz başlar tabii ki bu düzen her üründe aynen geçerli olmayabilir. No. 3 tubos tadım notları benzeri tüplü ve kısa bir çubukta bu kısım çabuk geçer çünkü gerçek karakter çoğu zaman burada saklıdır. Orta bölümde yoğunluk çoğu zaman yükselir ve tonlar belirginleşir ve çoğu zaman başlangıçtaki çekişlerden çıkarılan sonuç yarım olur. Petit churchills yoğunluğu nasıl gibi kalın çaplı bir vitolada bu yükseliş daha geç görülür gerçekten bu yüzden yavaş ilerlemek fayda getirir. Son bölümde ısı arttığından sertçe tonlar baskın olabilir gerçekten ısınmış tütün asıl tadını ancak ortalarda ortaya koyar. Her evre için ayrı bir not vermek daha tutarlı değerlendirme verir. Evrelerin sınırı genellikle keskin değildir, o nedenle kabaca üç parçaya ayırmak işinizi görür. Değişimleri yakalamak adına nefes sıklığını sabit tutmak gerekir. Art arda nefes almak ısıyı yükseltir ve aromayı bozar.
Beş basamaklı puan ölçeğiyle yoğunluk notu verme
Yoğunluğu sayıya dökmek kişisel yorumu daha okunur kılar mutlaka aynı ışık ile sessiz bir ortam seçilmelidir. Bir ile beş arası giden bir ölçek çoğu kişi için işe yarar bu durum tadım notlarını kişiden kişiye daha tutarlı kılar. Bir belli belirsiz aromayı, beş de ağızda uzun süre kalan güçlü notayı anlatır bu sayede odak dağılmaz ve yorum kalitesi yükselir. On beş dakikalık puro gibi ince ve kısa bir çubuk genellikle düşük puanlarda kalır hem de ileride okunduğunda neyi düşündüğünüz kolayca hatırlanır. Petit julietas 25'lik aroma profili gibi aynı boydaki bir kutu de tatlı notaları yüzünden yakın bir not alabilir aksi halde aynı ürün iki ayrı not alabilir. Notu vermeden önce en az üç nefes almak gerekir öte yandan ondalık puanlar vermek gereksiz bir yük getirir. Ölçeği her tadımda aynı tutmak kıyaslamayı güvenilir yapar. Ölçeğin orta noktası genellikle kullanılan değerdir, çünkü dengeli çubuklar çoğunluğu oluşturur. Uçlardaki puanlar yalnızca istisnai durumlarda verilmelidir. Böylece not defteri ayırt edici olur.
Çubuk kalınlığı aromayı nasıl değiştirir
Çubuğun kalınlığı, yanışın sıcaklığını hem de aroma gücünü doğrudan değiştirir bu yüzden yanış çizgisinin düzgün ilerlemesini de gözlemek gerekir. Dar çaplı bir çubuk daha çabuk yanar, dolayısıyla baharatlı notalar erken belirir gerçekten dar çaplılarda ısı artışı çok daha çabuktur. Tadımda petit royales gibi ince ve kısa bir çubukta bu etkiyi hemen fark edersiniz ısınma temposu ise tadı hemen etkileyen bir etkendir. Geniş çaplı gövdelerde çekiş daha serin akar ama notalar sonradan açılır hem de bu çabukluk aromanın algılanma süresini daraltır. Baldan yana yumuşak puro gibi bal ve badem tonlu bir kutu bu çizgiyi güzel gösterir küllenme düzensizse not bölümüne eklenmelidir. Serin duman aromayı daha okunur kılar ama şiddetini düşürmez tersine kalın çubukta duman daha geniş bir alana yayılır. Dolayısıyla çapı kayıtlara yazmak unutulmamalı. Değişik çaplarda iki çubuğu aynı oturumda denerken önce inceyi sonra geniş çaplıyı seçmek iyi olur. Böylece güçlü tat ince olanın tadını gölgelemez. İkisi arasındaki ara zamanı en az otuz dakika olmalıdır.
Burundan gelen aroma ile damaktaki tat farkı
Aroma iki yoldan gelir: dildeki tat ile burun boşluğunun yakaladığı koku hâlbuki ikisi birbirini besler fakat eş anlamlı değildir. Gücü dikkatle yorumlamak için ikisini ayrı ayrı yazmak gerekir bu ayrım ilk bakışta küçük görünse de yorumları oldukça etkiler. Nefesi ağızdan bırakırken burun yoluyla yavaşça bırakmak retrohale denemesidir örneğin hafif bir nefes kokuyu daha zengin açar. Robusto formunda puro benzeri kremsi bir robusto bu denemede aroma katmanını belirgin gösterir üstelik nezle halindeyken yapılan değerlendirmeler güvenilir sayılmaz. Short sports neye benzer benzeri ince bir çubuk de kuru notayı daha hızlı geçirir hızlı bir çekiş de narin tonları siler. Yoğunluk dilde düşük fakat burunda yüksek çıkabilir aynı şekilde ağır bir yemekten sonra duyarlılık azalır. Bu iki izlenimi yan yana koymak öğretici olur; Bu iki notu ayrı yazmak yanılgıyı giderir. Yeni başlayan tadımcılar açısından önce koku yoluyla algılanan ipuçlarına odaklanmak daha kolaydır. Zamanla dil kısmı da ayrıntı vermeye başlar. Farklı kokuları isimlendirmeyi denemek algıyı keskinleştirir.
Damak temizliği ve eşlikçi içecek seçimi
Ağız doyduğunda yoğunluk olduğundan zayıf algılanır üstelik öğün arasında tadım yapacaksanız bu ayrıntı iyice önem kazanır. Dolayısıyla her denemeden sonra ılık su içmek yararlı olur bu küçük özen yoğunluğun olduğu gibi okunmasını sağlar. Wide churchills tadım notları gibi geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu tadılıyorsa su daha uygundur zira yorgun bir damak en güçlü notayı dahi silik gösterir. Sade kahve kakao notalarını öne çıkarır, şekerli içecek ise onları bastırır üstelik buzlu sıvılar dili duyarsızlaştırır ve tat hissini azaltır. Puritos serisi aroma profili gibi ince ve beşli bir pakette çiçeksi karakteri suyla daha temiz görünür bu yüzden hazırlık aşaması ihmal edilmemelidir. Eşlikçiyi her tadımda sabit tutmak karşılaştırmayı korur nitekim yoğun şekerli sıvıdan hemen sonra keskin tonlar olduğundan güçlü görünür. Doyduktan hemen sonra tadım yapmak doğru olmaz. Su ve kahve haricinde sade çay da düşünülebilir; önemli olan seçimin şekersiz olmasıdır. Ağız tazelendikten ardından birkaç dakika beklemek faydalıdır. Hızlıca girişilen tadım çoğunlukla eksik kalır.
Mini ve club sigarillo arasında aroma gücü
Küçük çubuk formatında yanış kısa olduğundan aroma değişimi daha dar bir aralıkta kalır ayrıca başlangıç notu bu ölçülerde çabucak kaybolabilir. Bu yüzden ilk çekişler ile bitiş arasındaki farkı görmek daha zordur bu sebeple kısa bir ölçü büyük boy bir ürüne göre daha sabırlı izlenmelidir. Tadımda 20 club sigarillo benzeri club kalınlığında bir çubuk orta bölümü genişletir böylece yoğunluğu izlemeyi rahatlatır zira her nefesin ağırlığı daha büyüktür. Tadımda 20 mini sigarillo benzeri mini ölçü ise sedir notasını çabucak ortaya koyup sona erer zira değişim uzun süre değil birkaç çekişte gerçekleşir. Kısa çubuklarda iki adet denemek tek çubuktan daha güvenilir sonuç sunar bu nedenle sakin ve eşit aralıklı çekiş tercih edilir. Kutu kokusu yakmadan önceki ilk izlenimi oluşturur dolayısıyla not almayı çubuk yanarken değil hemen bitince denemek daha rahattır. Bu izlenimi ayrıca yazmak iyidir. Ölçü kısaldıkça aroma katmanı daralır, ama yoğunluk hissi aynı kalabilir. Bu yüzden sigarillo notlarını büyük boy kayıtlarıyla birebir karşılaştırmamak daha doğru olur. Ayrı bir sayfa kullanmak yararlıdır.
Notları kayıt altına almanın aroma değerlendirmesine katkısı
Tek seferlik bir tadım yoğunluk konusunda güvenilir bir yargı sunmaz demek ki her tadım önceki denemenin üstüne eklenir. Günün yorgunluğu, oda kokusu ile saat algıyı etkiler bu düzen üç dört tadımdan ardından belirgin fayda verir. Dolayısıyla küçük bir tadım defteri tutmak fayda sağlar aksi takdirde benzer notalar defalarca yeniden öğrenilir. 20 aniversario tadım notları gibi yıl dönümü sürümü bir puro iki ayrı günde denendiğinde kakao notası değişiyor mu görülür ayrıca aynı çubuğa dönüp göz atmak ilerlemeyi ölçmenizi mümkün kılar. San cristobal bastiones puro benzeri koyu ve kalın gövdeli bir kutu de aroma notunun ne kadar oynadığını ortaya koyar bu da zaman kaybına yol açar. Saat, puro ismi ve puan deftere yazılmalı nitekim ilk notlar sonradan okunduğunda ilginç sapmalar barındırır. Puanlar arasında iki puandan çok fark çıkıyorsa şartlar gözden geçirilmeli. Haftalar içinde kendi ölçeğiniz oturur. Kayıtta öz ifadeler ayrıntılı anlatımlardan daha işlevseldir. Örneğin orta bölüm belirgin sedir kokusu gibi bir not tatmin edici sayılır. İleride okunduğunda anlaşılır kalmalıdır.
Yoğunluk ve gövde farkı tadımda nasıl görülür
Gövde, içimin ağızdaki dokusunu anlatır; yoğunluk ise tatların belirginliğidir çünkü bu iki ölçüt aynı doğrultuda ilerleme göstermek zorunda olmaz. Bu iki kavram çoğu zaman birbirine karıştırılır, oysa bağımsız ölçülür bu ikisini ayırmak nihayetinde daha dürüst bir değerlendirme ortaya çıkarır. El principe aroma profili benzeri küçük boy, yumuşak bir puro hafif gövdeli olsa da sedir notasını net taşıyabilir örneğin ağır bir içim sönük bir tatla gelebilir. La cabaña nasıl içilir benzeri dengeli bir kutu ise orta gövdeyle sedir notasını güçlü tutar üstelik ağır bir içim notasız da kalabilir. Demek ki yumuşak dumanlı bir puro yüksek aroma sunabilir tersi durum da geçerlidir. Bunu ayırt etmek için iki ayrı not yazmak yeterlidir bu nedenle tek ifadeyle güçlü yazmak yerine ikisini ayrı değerlendirmek önerilir. Gövdeye bakarak aroma gücünü tahmin etmek yanlış sonuç verir. Birbirine yakın gövdeli iki çubuk arasında yoğunluk farkı aramak ince bir beceridir. Bu becerinin ilerlemesi sabır ile tekrarlı kayıt almayı ister. Nihayetinde en iyi ölçüt kişisel tercihiniz kalır.
Ortam, nem ve sıcaklığın aroma algısına etkisi
Oda, aroma algısını en az çubuğun kendisi kadar etkiler demek ki en iyi tadım şartları değiştirmemekle mümkündür. Fazla kuru bir ortamda tütün çabuk yanar ve baharatlı tonlar abartılır bu nedenle ortam şartlarını de kayda eklemek yararlıdır. Aşırı nemli ortamda de çekiş tıkanır hem de lezzet bastırılır ısı ise tütünün yanma hassasiyetini etkileyen başka bir değişkendir. La prado nasıl içilir gibi ahşap kutulu bir purosunu tadarken kutunun koruduğu nemi dikkate almak gerekir yoksa iki ayrı günde ortaya çıkan not farkı çubuktan kaynaklanıyor sanılır. Tadımda magnífico onlu kutu benzeri orta gövdeli onlu bir kutu benzer şartlarda denenirse ayrım net görülür tadım anı planlarken bu etkeni unutmayın. Temiz hava ortamdaki kokuları dağıtır, parfüm de algıyı bozar oysa asıl etken çoğu zaman odadaki nem ya da esinti olur. Tadımı her seferinde benzer koşullarda tekrarlamak en tutarlı yöntemdir. Havasız bir odada koku yoğunlaşırsa sonraki çubuğun tadı yanlış okunabilir. Kapı açıklığı sağlamak çoğu zaman işe yarar. Hava akımı fazla sertse kül yapısı bozulur.